Papieże okresu aggiornamento wobec idei europejskich

Zmiany w Kościele katolickim inspirowane przez obu papieży reformatorów – Jana XXIII i Pawła VI – na których określenie przyjął się powszechnie włoski termin aggiornamento11, potwierdzone uchwałami Soboru Watykańskiego II, dokonywały się w zmieniającej się Europie. Mimo iż Kościół odżegnywał się od związków z polityką, co stało się nawet treścią wystąpienia Pawła VI do korpusu dyplomatycznego z okazji spotkania noworocznego 1972 r.2\ faktycznie jednak żywo reagował na wszelkie symptomy zarówno zagrożeń dla pokoju światowego, jak i na oznaki odprężenia międzynarodowego, Następowała zresztą współzależność decyzji i faktów: zmiany w Europie i na świecie oddziaływały na Kościół, przemiany w łonie katolicyzmu, wielkie postacie Kościoła, Sobór Watykański II, oddziaływały na środowisko zewnętrzne. W takich warunkach Stolica Apostolska zaangażowała się w proces międzynarodowego odprężenia w dwóch ważnych nurtach: polityki wschodniej i KBWE24.

Watykańską politykę wschodnią, nazywano „watykańską Ostpolitik” dla podkreślenia nadziei na przełom podobny do tego, jaki dokonał się w stosunkach RFN z krajami komunistycznymi za koalicji SPD-FDP Uznawany za architekta tej polityki kardynał Agostino Casaroli, za najważniejszy przedmiot tej polityki uznał zapewnienie Kościołowi w tych krajach, na poziomie przynajmniej minimum, warunków pozwalających na rozwój życia chrześcijańskiego oraz funkcjonowania Kościoła w tych krajach23. W jej ramach Casaroli, awansując na coraz wyższe pozycje w hierarchii watykańskiej, odbył w ciągu trzydziestu lat niezliczoną ilość podróży do krajów Europy Wschodniej. Rezultaty były jednak ograniczone, a postępy wolne. Niekiedy była to bardziej gra dyplomatyczna niż polityka obliczona na osiągnie konkretnych faktów i rezultatów. Mówił o tym Paweł VI w dramatycznej scenerii katakumb Domitylli 12.9.1965 r.:

Leave a reply

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>